• سه‌شنبه / ۹ آذر ۱۴۰۰ / ۱۶:۴۸
  • دسته‌بندی: قزوین
  • کد خبر: 1400090907249
  • منبع : نمایندگی قزوین

/درست بنویسیم و درست بخوانیم/ ۲۷

نگاهی به اِشکال‌های گفتاری و نوشتاری امروز

نگاهی به اِشکال‌های گفتاری و نوشتاری امروز

ایسنا/قزوین درباره درست خواندن و گفتن و نوشتن، تاکنون بسیار گفته‌اند و نوشته‌اند و شنیده‌ایم و خوانده‌ایم؛ ولی کافی نیست. پاسداشت زبان فارسی و برطرف کردن اشکال‌ها، نمی‌تواند به چندنوشته، برنامه، کتاب و جزوه منحصر باشد؛ بدین منظور بر آن شدیم تا برخی اشکال‌های رایج امروزی را که در گفتار و نوشتار مردم، فراوان دیده و شنیده می‌شود، یادآوری و اصلاح کنیم.

دکتر هادی انصاری، تحصیلکرده دکترای زبان و ادبیات فارسی، در مقاله‌ خود با عنوان «درست بنویسیم و درست بخوانیم» که آن را در اختیار ایسنا قرار داده است، می‌نویسد: درباره درست خواندن و گفتن و نوشتن، تاکنون بسیار گفته‌اند و نوشته‌اند و شنیده‌ایم و خوانده‌ایم؛ ولی کافی نیست. پاسداشت زبان فارسی و برطرف کردن اشکال‌ها، نمی‌تواند به چندنوشته، برنامه، کتاب و جزوه منحصر باشد و اگر هر روز هم یادآوری شود، تکراری نخواهد بود و تأثیرخود را خواهد گذاشت.

حرف (گ)

گازِ پیک نیکی / پیک نیک

پیک نیک واژه‌ی غربی است؛ یعنی تفریح کردن و به تفریح رفتن و... .کپسول گاز کوچکی که در مسافرت یا تفریح و پیک نیک استفاده می‌شود در واقع گاز پیک نیکی نام دارد ولی در ایران معمولاً این ترکیب را مُخفّف می‌کنند و با حذف گاز، فقط «پیک نیک» به کار می‌برند و منظورشان همان کپسول کوچک گاز است!  بهتر است گاز پیک نیکی نوشته و خوانده شود.

گاهاً

همان‌گونه که درتوضیح واژه‌هایی مانند زباناً و تلفناً و... گفته شد، گاه، واژه‌ی فارسی است و نباید با تنوین نصب عربی (اً) به کار رود. گاهاً غلط است و به جای آن، درفارسی می‌توان از: گاه، گاهی، گاه گاه و گه گاه استفاده کرد. مثال:

گاهاً حرف‌هایی می‌شنویم (نادرست است) گاهی حرف هایی می‌شنویم (درست است)
گاهاً می‌بینیم که... (نادرست است) گه گاه می‌بینیم که... (درست است)

گرامی / گرام / کِرام

گرامی واژه‌ی فارسی است یعنی عزیز و محترم؛ گاهی به اشتباه، گِرام می‌نویسند و می‌خوانند که نادرست است. گرام می‌تواند مخفف دستگاه گرامافون باشد که ربطی به گرامی ندارد. استاد گرام، یعنی استادی که تخصص در گرامافون دارد! و باید گفت: استاد گرامی یا محترم و... .

واژه‌ی گرامی فارسی به کِرام عربی شبیه است و به نظر می‌آید که این تشابه، دلیل اشتباه نگارشی باشد. کِرام در عربی جمع کریم است و صفت است؛ به معنی عزیز، سخاوتمند، بخشنده، محترم و...؛  لذا کِرام یعنی بزرگان و بزرگواران و .... مانند: الاصدقاءُ الکِرام (دوستان عزیز)، الانبیاءُ الکِرام (پیامبران گرامی و عزیز). در فارسی هم می‌توان کِرام را به صورت صفت به کار برد. مانند: ملائکه‌ی کِرام.

به مهمانان گرام، خوشامد می گوییم (نادرست) به مهمانان گرامی یا محترم... (درست)

اولیای گرام، ازحضورتان سپاسگزاری می‌کنیم (نادرست) اولیای گرامی یا محترم، ... (درست)

انتهای پیام

  • در زمینه انتشار نظرات مخاطبان رعایت چند مورد ضروری است:
  • -لطفا نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
  • -«ایسنا» مجاز به ویرایش ادبی نظرات مخاطبان است.
  • - ایسنا از انتشار نظراتی که حاوی مطالب کذب، توهین یا بی‌احترامی به اشخاص، قومیت‌ها، عقاید دیگران، موارد مغایر با قوانین کشور و آموزه‌های دین مبین اسلام باشد معذور است.
  • - نظرات پس از تأیید مدیر بخش مربوطه منتشر می‌شود.

نظرات

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.